سبط ابن الجوزي ( مترجم : محمدرضا عطائى )

190

تذكرة الخواص ( شرح حال و فضائل خاندان نبوت ) ( فارسي )

( 1 ) و فرمود : « آن گونه كه خداوند ، شما را از نفس خود بيم داده ، از آن بترسيد و چنان ترس و بيمى از آن داشته باشيد كه اثرش در شما هويدا باشد و بدون ريا « 1 » و سمعه عمل كنيد ، زيرا كسى كه براى غير خدا عمل كند ، خداوند او را به كسى وامىگذارد كه براى او عمل كرده است » . ( 2 ) و فرمود : « ممكن است مردم سه چيز را از دست بدهند : پول حلال ، زبان راستگو و برادر دينى كه محرم راز و باعث اطمينان و اعتماد اوست » . ( 3 ) و فرمود : « آمادهء مرگ باشيد كه ابر مرگ بر شما سايه افكنده است و از مردمانى باشيد ، چون آنها را صدا زده‌اند پس آنها به خود آمده‌اند و از بديها بازايستاده‌اند ، زيرا بين شما و بهشت و دوزخ جز مرگ فاصله‌اى نيست و مدت زندگى كه يك لحظه آن را كم مىكند و ساعت آن را از بين مىبرد پس سزاوار است كه اين مدت هر چه كوتاه باشد و براستى غايب ( از وطن ) را كه شب و روز مىخوانند ، شايستهء آن است كه هر چه زودتر بازگردد ، بنابراين خداوند آن بنده‌اى را بيامرزد كه سخن حق را شنيد و به جان و دل پذيرا شد و به يكدلى و اخلاص و يا به نجات خويشتن دعوت شد پس او نزديك شد و به راه راست در آمد و نجات يافت و دلش كانون محبت خدا شد و از نافرمانيش بيمناك گرديد و عمل شايسته و خالص به جا آورد و اندوخته‌اى ( براى آخرت ) فراهم كرد و از كار بيمناك دورى جست و تيرش به هدف خورد و در برابر سرمايهء عمر ، عوض آن ( رضاى خدا را ) به دست آورد ، هواى نفسش را مغلوب و آرزوهاى ( دنيوى ) خود را زير پا نهاد ، استقامت را مركب نجات و تقوا را به هنگام مرگ توشه راه قرار داد ، و در راه روشن حركت كرد و از جادهء هدايت جدا نشد ، فرصتها را غنيمت شمرد پايان عمرش فرا رسيد در حالى كه او زاد و توشه‌اى از عمل بر گرفته بود » . ( 4 ) و دربارهء دنيا فرمود : « سرايى كه اول آن رنج و آخرش نيستى ، در حلالش حساب و در حرامش عقاب است ، كسى كه توانگر و بىنياز است در فتنه و آن كه فقير و نيازمند است

--> ( 1 ) ريا يعنى عملى را براى ديد مردم به رخ آنها بكشد ولى در سمعه ، عمل را براى مردم بازگو مىكند و به گوش مردم مىرساند - م .